હસ્તમૈથુન: ઇતિહાસ, માન્યતાઓ અને વિજ્ઞાન
હસ્તમૈથુન (Masturbation) એ માનવ જાતીયતાનો એક પ્રાકૃતિક અને સામાન્ય ભાગ છે, જે સદીઓથી વિવિધ સંસ્કૃતિઓનો હિસ્સો રહ્યો છે. તેમ છતાં, ભારતીય સમાજ સહિત વિશ્વના ઘણા ભાગોમાં તે હજી પણ દંતકથાઓ, ગેરમાન્યતાઓ અને સાંસ્કૃતિક નિષેધોથી ઘેરાયેલો છે.
૧. હસ્તમૈથુન એટલે શું?
હસ્તમૈથુન (Self-Stimulation) એટલે વ્યક્તિના જાતીય અંગોને હાથ વડે, જાતીય રમકડાં (Sex Toys) દ્વારા અથવા અન્ય વસ્તુઓના ઉપયોગથી જાતીય ઉત્તેજનાની ચરમસીમા (Orgasm) સુધી પહોંચાડવાની ક્રિયા.
તે જાતીય સંતોષ મેળવવાની એક રીત છે અને તેને "સ્વ-આનંદ" તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. સામાન્ય ભાષામાં ભલે તેને ભૂતકાળમાં 'હસ્તદોષ' કહેવાતું હોય, પરંતુ 'દોષ' શબ્દ નકારાત્મકતા દર્શાવતો હોવાથી 'હસ્તમૈથુન' શબ્દ વધુ યોગ્ય છે, કારણ કે તે કોઈ રોગ કે દોષ નથી.
૨. હસ્તમૈથુનનો ઇતિહાસ
હસ્તમૈથુનનો ઇતિહાસ ઘણો પ્રાચીન છે:
* પ્રાચીન કાળ: વિશ્વભરમાં પુરુષો હસ્તમૈથુન કરતા હોય તેવા પ્રાગૈતિહાસિક ખડક ચિત્રો મળી આવ્યા છે. પ્રાચીન લોકો મૈથુનને પ્રકૃતિની વિપુલતા સાથે જોડતા હતા.
* મેસોપોટેમિયા અને ઇજિપ્ત: હાસ્ત મૈથુન સંબંધી સૌથી પ્રાચીન નોંધ મેસોપોટેમિયાના રાજા સુમેરના કાળમાં મળે છે, જ્યાં તેને કામ શક્તિ વધારવાની વિધિ માનવામાં આવતી હતી. પ્રાચીન ઇજિપ્તમાં પણ તેને મહત્વનું સ્થાન મળ્યું હતું.
* પ્રાચીન ભારત: ભારતની પ્રાચીન ઐતિહાસિક હિન્દુ રચના **'કામસૂત્ર'**માં હસ્તમૈથુન કરવાની આદર્શ વિધિનું વર્ણન છે, જે દર્શાવે છે કે તે પ્રાચીન સમયમાં પણ સ્વીકાર્ય હતું. ખજૂરાહો અને કોણાર્ક જેવાં સૂર્યમંદિરનાં શિલ્પોમાં પણ તેનાં દૃશ્યો જોવા મળે છે.
* વિશ્વ સ્તરે નિષેધ: જોકે, ૧૭મી સદીના ન્યુ હેવન કનેક્ટીકટના પ્યુરીટન કોલોનીના કાયદા અનુસાર તે ફાંસીની સજાને પાત્ર હતું, જે દર્શાવે છે કે આધુનિક યુગની શરૂઆતમાં ઘણા સમાજોમાં તેને ગેરકાયદેસર અને અનૈતિક ગણવામાં આવ્યું હતું.
૩. ભારતીય સમાજમાં હસ્તમૈથુન વિષેની માન્યતાઓ
ભારતમાં, હસ્તમૈથુન અંગેની ચર્ચાનો અભાવ છે, જેના કારણે ઘણી ખોટી માન્યતાઓ (Myths) પ્રવર્તે છે:
પ્રચલિત ગેરમાન્યતાઓ
* નપુંસકતા/વંધ્યત્વ: સૌથી મોટી ગેરમાન્યતા એ છે કે વધુ પડતું હસ્તમૈથુન કરવાથી પુરુષોમાં નપુંસકતા (Erectile Dysfunction) અને સ્ત્રીઓમાં વંધ્યત્વ (Infertility) આવે છે. આ ખોટું છે. વૈજ્ઞાનિક રીતે, નિયમિત હસ્તમૈથુન પ્રજનન ક્ષમતાને અસર કરતું નથી.
* શારીરિક નુકસાન: હસ્તમૈથુનથી અંધાપો આવે છે, યાદશક્તિ નબળી પડે છે, કે શરીરના અંગોને નુકસાન થાય છે તેવી માન્યતાઓ તદ્દન પાયાવિહોણી છે.
* પવિત્રતાનો અભાવ: ધાર્મિક કે આધ્યાત્મિક દૃષ્ટિકોણથી, ઘણા લોકો માને છે કે વીર્યનો વ્યય વ્યક્તિને શક્તિહીન બનાવે છે અથવા તે 'પાપ' છે.
* નબળાઈ: કેટલાક લોકો માને છે કે હસ્તમૈથુન કર્યા પછી શક્તિહીનતાની અનુભૂતિ થાય છે, જે ખરેખર નુકસાનકારક છે.
વાસ્તવિકતા: ડૉક્ટરો અને જાતીય સ્વાસ્થ્ય નિષ્ણાતોના મતે, હસ્તમૈથુન એક સામાન્ય અને સુરક્ષિત જાતીય પ્રવૃત્તિ છે અને તે શારીરિક કે માનસિક નુકસાન પહોંચાડતું નથી.
૪. હસ્તમૈથુન કેમ મહત્વ ધરાવે છે? (ફાયદા)
હસ્તમૈથુન માત્ર જાતીય સંતોષ માટે જ નહીં, પણ સ્વાસ્થ્ય માટે પણ મહત્વપૂર્ણ છે:
| ફાયદો | વિગત |
| તણાવ રાહત | તે એન્ડોર્ફિન્સ, ડોપામાઇન અને ઓક્સીટોસિન જેવા 'ફીલ-ગુડ' હોર્મોન્સ મુક્ત કરે છે, જે તણાવ (Stress) અને ડિપ્રેશન ઘટાડવામાં મદદ કરે છે. |
| જાતીય તણાવમાં ઘટાડો | જાતીય ઇચ્છાઓને સંતોષીને જાતીય તણાવ (Sexual Tension) ઓછો કરે છે. |
| સારી ઊંઘ | આરામ અને સુખાકારીની ભાવનાને કારણે ઊંઘની ગુણવત્તામાં સુધારો થાય છે. |
| સ્વ-શોધ | તે વ્યક્તિને પોતાના શરીરની જાતીય ઉત્તેજના (Erogenous Zones) અને સંતોષ માટેના ઉત્તમ માર્ગો (Orgasm Triggers) સમજવામાં મદદ કરે છે. |
| માસિક ખેંચાણ અને દુખાવો | સ્ત્રીઓમાં, તે હોર્મોનલ નિયમન દ્વારા માસિક ખેંચાણ (Menstrual Cramps) અને પીડા ઘટાડવામાં મદદ કરી શકે છે. |
| પ્રજનન સ્વાસ્થ્ય | તે યોનિમાર્ગને લુબ્રિકેટ રાખે છે અને રક્ત પરિભ્રમણ સુધારે છે. પુરુષોમાં નિયમિત સ્ખલન પ્રોસ્ટેટના સ્વાસ્થ્ય માટે ફાયદાકારક હોઈ શકે છે. |
૫. પુરુષો અને સ્ત્રીઓનું હસ્તમૈથુન
હસ્તમૈથુન સ્ત્રી અને પુરુષ બંનેમાં એક સામાન્ય ક્રિયા છે:
પુરુષોનું હસ્તમૈથુન
* પુરુષોમાં શિશ્નને (Penis) ઉત્તેજિત કરીને સ્ખલન (Ejaculation) દ્વારા જાતીય સંતોષ મેળવવામાં આવે છે.
* યુવાનોમાં, ખાસ કરીને ૧૭ થી ૨૦ વર્ષની વયમાં, તેની વારંવારતા વધારે હોય છે.
* નિયમિત સ્ખલન પ્રોસ્ટેટ કેન્સરનું જોખમ ઘટાડવામાં મદદ કરી શકે છે.
સ્ત્રીઓનું હસ્તમૈથુન
* સ્ત્રીઓમાં સામાન્ય રીતે ભગ્નશિશ્ન (Clitoris) ને ઉત્તેજિત કરીને જાતીય સંતોષ મેળવવામાં આવે છે.
* વૈજ્ઞાનિક સર્વેક્ષણો દર્શાવે છે કે મોટાભાગની સ્ત્રીઓ પણ પોતાના જીવનમાં હસ્તમૈથુન કરે છે.
* તે સ્ત્રીઓને તેમના શરીર અને જાતીય પ્રતિભાવોને સમજવામાં મદદ કરે છે, જે સાથી સાથેના જાતીય જીવનને પણ સુધારી શકે છે.
૬. વિશેષ માહિતી: ક્યારે ચિંતા કરવી?
જ્યારે હસ્તમૈથુન એક તંદુરસ્ત પ્રવૃત્તિ છે, ત્યારે તે ચિંતાનો વિષય બની શકે છે જો:
* અતિશય ફરજિયાત: જો તે વ્યક્તિના રોજિંદા જીવન, કામ, સંબંધો અથવા અન્ય જવાબદારીઓમાં દખલ કરે.
* ગુપ્તતા અને અપરાધભાવ: જો વ્યક્તિને સતત તેના વિશે શરમ, અપરાધભાવ (Guilt) કે દુઃખનો અનુભવ થાય.
* નિયંત્રણનો અભાવ: જો વ્યક્તિ તેને નિયંત્રિત કરવામાં અસમર્થ હોય અને તે એક લત (Addiction) જેવું બની જાય.
આવી પરિસ્થિતિઓમાં, જાતીય સ્વાસ્થ્ય નિષ્ણાત (Sexologist) અથવા મનોચિકિત્સકની સલાહ લેવી યોગ્ય છે.
હસ્તમૈથુન એ માનવ જાતીયતાનો એક તંદુરસ્ત અને કુદરતી ભાગ છે, જે તણાવ ઘટાડવાથી લઈને આત્મ-શોધ સુધીના ઘણા ફાયદાઓ પ્રદાન કરે છે, જ્યાં સુધી તે જીવનમાં સંતુલન જાળવી રાખે.
શું તમે હસ્તમૈથુનથી સંબંધિત વધુ ગેરમાન્યતાઓ વિશે જાણવા માંગો છો તો કોમેન્ટ કરો.
ટિપ્પણીઓ
ટિપ્પણી પોસ્ટ કરો