ભારતમાં કિડની ટ્રાન્સપ્લાન્ટના દર્દીઓ માટે આહાર માર્ગદર્શિકા

ભારતમાં કિડની ટ્રાન્સપ્લાન્ટના દર્દીઓ માટે આહાર માર્ગદર્શિકા

શસ્ત્રક્રિયાથી લઈને આજીવન સંભાળ સુધી

કિડની ટ્રાન્સપ્લાન્ટ નવું જીવન લાવે છે, પરંતુ તેની સાથે આજીવન સંભાળની જવાબદારી પણ આવે છે - ખાસ કરીને યોગ્ય આહાર દ્વારા. પોષણ ઉપચાર, ગૂંચવણો અટકાવવા, નવી કિડનીનું રક્ષણ કરવા અને રોગપ્રતિકારક ઉપચારનું સંચાલન કરવામાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવે છે.

આ માર્ગદર્શિકા ભારતમાં કિડની ટ્રાન્સપ્લાન્ટના દર્દીઓ માટે વિવિધ તબક્કામાં આહાર ભલામણોનું વિભાજન કરે છે: શસ્ત્રક્રિયા પછી તરત જ, 6 મહિના પછી, 12 મહિના પછી અને આજીવન. અમે સંશોધન અને ભારતના ટોચના ટ્રાન્સપ્લાન્ટ કેન્દ્રોમાંથી શું શામેલ કરવું, શું ટાળવું, પુરાવા પણ શોધી કાઢીએ છીએ.

1. ઓપરેશન પછી તરત જ (0-1 મહિનો)

ધ્યેય:

ઘાના ઉપચારને ટેકો આપો

ચેપ અટકાવો

નવી કિડની પર તણાવ ટાળો

ઇમ્યુનોસપ્રેસન્ટ્સના ઉચ્ચ ડોઝનું સંચાલન કરો

આહાર ભલામણો:

ઉચ્ચ પ્રોટીન: પેશીઓના સમારકામને પ્રોત્સાહન આપવા અને અપચય સામે લડવા માટે (1.3-2 ગ્રામ/કિલો/દિવસ).

સ્ત્રોતો: બાફેલા ઈંડાનો સફેદ ભાગ, પનીર, દાળનું પાણી, લીન ચિકન (જો માંસાહારી હોય તો), સોયા

ઓછું સોડિયમ: પ્રવાહી રીટેન્શન અટકાવો અને બ્લડ પ્રેશર નિયંત્રિત કરો.

પોટેશિયમ અને ફોસ્ફરસ: શરૂઆતમાં કિડનીના કાર્યમાં ફેરફારને કારણે પ્રતિબંધિત.

નિયંત્રિત પ્રવાહી: પેશાબના આઉટપુટનું નિરીક્ષણ કરો અને ડૉક્ટરની સલાહ લો.

ચેપનું જોખમ ઘટાડવા માટે સ્વચ્છ, ઓછી ચરબીવાળા, ઓછી ખાંડવાળા ભોજન.

શામેલ કરવા માટેના ખોરાક:

નરમ રાંધેલા ભાત, મીઠા વગરની નરમ રોટલી, સારી રીતે રાંધેલા શાકભાજી

બાફેલી અથવા શેકેલી માછલી/ચિકન (મધ્યમ માત્રામાં)

પેશ્ચુરાઇઝ્ડ દૂધના ઉત્પાદનો (દહીં, પનીર)

ટાળવા માટેના ખોરાક:

કાચા સલાડ, સ્ટ્રીટ ફૂડ

Grapefruit, પોમેલો (સાયક્લોસ્પોરિન જેવા રોગપ્રતિકારક શક્તિને દબાવતા)

ઉચ્ચ ફોસ્ફરસ ખોરાક: સોફ્ટ ડ્રિંક્સ, પ્રોસેસ્ડ ચીઝ

અનપાશ્ચુરાઇઝ્ડ ડેરી, કાચા ઇંડા, ઓછું રાંધેલું માંસ

2. 6 મહિના પછી

ધ્યેય:

ઇમ્યુનોસપ્રેસિવ થેરાપીમાં અનુકૂલન

વજનમાં વધારો, ડાયાબિટીસ, હાઈ બીપી જેવી આડઅસરોનું સંચાલન કરો

રોગપ્રતિકારક શક્તિ મજબૂત કરો

હાડકાના સ્વાસ્થ્યનું રક્ષણ કરો

આહાર ભલામણો:

સંતુલિત મેક્રોન્યુટ્રિઅન્ટ્સ: 1 ગ્રામ/કિલો પ્રોટીન, મધ્યમ કાર્બોહાઇડ્રેટ્સ, ઓછી સંતૃપ્ત ચરબી

કેલ્શિયમ અને વિટામિન ડી-સમૃદ્ધ ખોરાક: હાડકાની મજબૂતાઈ માટે (કોર્ટીકોસ્ટેરોઇડ્સ હાડકાંને નબળા પાડે છે)

ફાઇબરયુક્ત આહાર: સ્ટીરોઈડ-પ્રેરિત કબજિયાત અને બ્લડ સુગર સ્પાઇક્સનો સામનો કરો

પ્રોસેસ્ડ ફૂડ મર્યાદિત કરો: સોડિયમ અને પ્રિઝર્વેટિવ્સ કિડની પર ભાર મૂકે છે

શામેલ કરો:

મોસમી ફળો (ધોયેલા અને છોલીને): સફરજન, પપૈયા, કેળા

શાકભાજી (રાંધેલા): લૌકી, ટીંડા, પાલક, કારેલા

આખા અનાજ: બ્રાઉન રાઇસ, ઓટ્સ, જુવાર

સ્વસ્થ ચરબી: સરસવનું તેલ, મગફળીનું તેલ, અખરોટ

ટાળો:

જંક ફૂડ, અથાણું, પાપડ

વધારે મીઠાઈઓ અને બેકરી વસ્તુઓ

ઉચ્ચ-ઓક્સાલેટ ખોરાક (બીટરૂટ, પાલક વધુ પડતું)

3. 12 મહિના પછી

ધ્યેયો: લાંબા ગાળાના કિડની સ્વાસ્થ્ય

મેટાબોલિક ફેરફારોનું સંચાલન કરો (ડાયાબિટીસ, હાયપરટેન્શન, ડિસ્લિપિડેમિયાનું જોખમ)

વજન વધતું અટકાવો

સ્થિર ઇલેક્ટ્રોલાઇટ સંતુલન જાળવો

આહાર ભલામણો:

હૃદય-સ્વસ્થ આહારમાં સંક્રમણ (જેમ કે DASH અથવા ભૂમધ્ય શૈલી)

મધ્યમ પ્રોટીન (0.8-1 ગ્રામ/કિલો), નિયંત્રિત સોડિયમ અને પોટેશિયમ

નિયમિત હાઇડ્રેશન (જ્યાં સુધી અન્યથા સલાહ આપવામાં ન આવે)

શામેલ કરો

ફળો અને શાકભાજીની વિવિધતા

બાજરી (બાજરી, રાગી), દાળ, ફણગાવેલા કઠોળ

ઘરે બનાવેલ પ્રોબાયોટિક દહીં

હળદર, આદુ, જીરું (કુદરતી બળતરા વિરોધી એજન્ટો)

ટાળો:

ડબ્બાબંધ ખોરાક, વધારાનું મીઠું, સોયા સોસ

પ્રક્રિયા કરેલું માંસ

દારૂ (અથવા ફક્ત ડૉક્ટરની મંજૂરીથી)

4. આજીવન આહાર માર્ગદર્શિકા

કિડની ટ્રાન્સપ્લાન્ટના દર્દીઓને તેમના આહાર પ્રત્યે આજીવન સાવધાની રાખવાની જરૂર છે. ટેક્રોલિમસ, સાયક્લોસ્પોરીન અને સ્ટેરોઇડ્સ જેવી રોગપ્રતિકારક શક્તિને દબાવતી દવાઓને કારણે હૃદય રોગ, ડાયાબિટીસ અને ચેપનું જોખમ વધારે રહે છે.

લાંબા ગાળાના આહારના સિદ્ધાંતો:

તાજા, આખા ખોરાક ખાઓ

હાઇડ્રેટેડ રહો (પ્રતિબંધિત ન હોય તો ~2.5–3 L/દિવસ)

સોડિયમ <2 ગ્રામ/દિવસ સુધી મર્યાદિત કરો

Avoid all kinds of Salt like

Rock Salt, low sodium salts, Sindhav, sanchl etc.

ઉચ્ચ-ઓક્સાલેટ, ઉચ્ચ-ફોસ્ફરસ પેકેજ્ડ ખોરાક ટાળો

ખાદ્ય સ્વચ્છતાનો અભ્યાસ કરો

સુગર, બ્લડ પ્રેશર, લિપિડ્સ અને કિડનીના કાર્યનું નિયમિતપણે નિરીક્ષણ કરો

હંમેશા ટાળવા માટેના ખોરાક:

ગ્રેપફ્રૂટ અને દાડમ

નોંધ: ગ્રેપ અને ગ્રેપફ્રૂટ માં ફેર છે. ગ્રેપ એટલે કે દ્રાક્ષ ડોક્ટર ની સલાહ પ્રમાણે ખાઈ શકાય છે.

Grapfruit

કાચા શેલફિશ અને માંસ

ધોયા વગરના ફળો, બહારના સલાડ

ઊર્જા પીણાં, પેકેજ્ડ નાસ્તા, વધુ પડતા પ્રોટીન પૂરક

સંશોધન દ્વારા સમર્થિત

ક્લિનિકલ કિડની જર્નલ (2020) માં એક અભ્યાસ ભાર મૂકે છે કે ઉચ્ચ ગુણવત્તાવાળા પ્રોટીન અને સૂક્ષ્મ પોષકતત્ત્વો સાથે ટ્રાન્સપ્લાન્ટ પછીનું પ્રારંભિક પોષણ ઝડપી રિકવરી અને ઓછા ચેપ તરફ દોરી જાય છે.

એઈમ્સ, નવી દિલ્હી (2021) ના સંશોધનમાં ટ્રાન્સપ્લાન્ટ પછીના ડાયાબિટીસ મેલીટસ (PTDM) ને રોકવામાં DASH-શૈલીના આહારની ભૂમિકા પર પ્રકાશ પાડવામાં આવ્યો હતો.

ઇન્ડિયન જર્નલ ઓફ નેફ્રોલોજી (2019) ગ્રાફ્ટ ફંક્શન અને કોમોર્બિડિટીઝના આધારે વ્યક્તિગત સોડિયમ અને પોટેશિયમ મેનેજમેન્ટની ભલામણ કરે છે.

ભારતની અગ્રણી કિડની ટ્રાન્સપ્લાન્ટ હોસ્પિટલો

જો તમે ભારતમાં ટ્રાન્સપ્લાન્ટનું વિચારી રહ્યા છો અથવા તેમાંથી સ્વસ્થ થઈ રહ્યા છો, તો અહીં નેફ્રોલોજી અને ટ્રાન્સપ્લાન્ટ સંભાળ માટે જાણીતી ટોચની હોસ્પિટલો છે:

ભારત ની અને એશિયા નંબર વન

સરકારી, આધુનિક છતાં સસ્તી હોસ્પિટલ છે.

IKDRC

Institute of Kidney Diseases and Research Centre

Ahmedabad

જાણીતું નામ છે અમદાવાદ કિડની હોસ્પિટલ

આ હોસ્પિટલ સ્વ. પદ્મશ્રી એવોર્ડ વિજેતા ડો. એચ.એલ. ત્રિવેદી સાહેબે સ્થાપી હતી.

સ્વર્ગસ્થ પદ્મશ્રી ડોક્ટર એચ.એલ. ત્રિવેદી સાહેબ

અમુક અન્ય હોસ્પિટલ પણ કિડની ટ્રાન્સપ્લાન્ટ કરે છે.

1. ઓલ ઇન્ડિયા ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ મેડિકલ સાયન્સિસ (AIIMS), નવી દિલ્હી

2. ક્રિશ્ચિયન મેડિકલ કોલેજ (CMC), વેલ્લોર

3. PGIMER, ચંદીગઢ

4. એપોલો હોસ્પિટલ્સ (ચેન્નઈ, દિલ્હી, હૈદરાબાદ)

5. મેદાંતા - ધ મેડિસિટી, ગુડગાંવ

6. નારાયણ હેલ્થ, બેંગ્લોર

7. ફોર્ટિસ હોસ્પિટલ્સ (મુંબઈ, મોહાલી, નોઈડા)

8. સેથ જી.એસ. મેડિકલ કોલેજ અને કેઈએમ હોસ્પિટલ, મુંબઈ

9. અમૃતા ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ મેડિકલ સાયન્સિસ, કોચી

10. મણિપાલ હોસ્પિટલ્સ, બેંગ્લોર અને જયપુર

11. મૂળજીભાઈ પટેલ યુરોલોજીકલ હોસ્પિટલ (MPUH) નડિયાદ જી.ખેડા. ગુજરાત.

HEALTH CAMPUS IN GUJARATI

આ બ્લૉગ શોધો

ભારતમાં કિડની ટ્રાન્સપ્લાન્ટના દર્દીઓ માટે આહાર માર્ગદર્શિકા

ટિપ્પણીઓ

ટિપ્પણી પોસ્ટ કરો